
درمان آلرژی غذایی با میکروبیوم روده در یک کارآزمایی اولیه نتایج امیدوارکنندهای نشان داده است. پژوهشگران دریافتند انتقال باکتریهای مفید روده میتواند حساسیت به بادامزمینی را کاهش دهد.
درمان آلرژی غذایی با میکروبیوم روده چگونه ممکن است؟
آلرژیهای غذایی میتوانند فقط یک ناراحتی ساده نباشند؛ در برخی افراد واکنش شدید بدن به یک ماده غذایی ممکن است باعث تنگی نفس، بسته شدن گلو و حتی خطر مرگ شود. اکنون پژوهشگران در حال بررسی روشی جدید برای درمان آلرژی غذایی با میکروبیوم روده هستند؛ روشی که به جای تمرکز مستقیم بر ماده حساسیتزا، تلاش میکند سیستم ایمنی را از طریق باکتریهای مفید روده تنظیم کند.
در یک کارآزمایی بالینی اولیه، دانشمندان دریافتند انتقال میکروبهای روده افراد سالم به بیماران مبتلا به آلرژی بادامزمینی میتواند در برخی افراد تحمل بدن نسبت به این ماده غذایی را افزایش دهد.
درمان آلرژی غذایی با میکروبیوم روده؛ نقش میکروبیوم روده در تنظیم سیستم ایمنی
روده انسان میزبان میلیاردها باکتری و میکروارگانیسم است که مجموعه آنها به عنوان «میکروبیوم روده» شناخته میشود. این موجودات کوچک میتوانند بر عملکرد سیستم ایمنی، التهاب بدن و حتی واکنشهای آلرژیک تأثیر بگذارند.
پژوهشهای پیشین روی حیوانات نشان داده بودند که برخی ترکیبات باکتریایی موجود در روده میتوانند واکنشهای آلرژیک غذایی را کاهش دهند. اکنون مطالعه جدید، نخستین شواهد انسانی را ارائه میدهد که نشان میدهد تغییر میکروبیوم روده ممکن است در کنترل آلرژیهای غذایی نقش داشته باشد.
درمان آلرژی غذایی با میکروبیوم روده؛ آزمایش انتقال میکروبیوم روده برای آلرژی بادامزمینی
در این پژوهش، ۱۵ بزرگسال مبتلا به آلرژی بادامزمینی شرکت کردند. در آغاز مطالعه، همه شرکتکنندگان در آزمایش کنترلشده غذایی، با مصرف ۱۰۰ میلیگرم یا کمتر پروتئین بادامزمینی واکنش آلرژیک نشان دادند؛ مقداری کمتر از نصف یک بادامزمینی.
۱۰ نفر از شرکتکنندگان، قرصهایی حاوی مجموعهای از باکتریهای روده اهداکنندگان سالم دریافت کردند. این روش که «انتقال میکروبیوتای مدفوع» یا FMT نام دارد، با هدف بازتنظیم جمعیت باکتریهای روده انجام میشود.
پنج نفر دیگر پیش از دریافت این درمان، یک دوره کوتاه آنتیبیوتیک مصرف کردند تا ترکیب میکروبیوم روده آنها تغییر کند.
نتایج نشان داد این روش به طور کلی ایمن بوده و هیچ واکنش آلرژیک ناشی از خود درمان مشاهده نشد.
درمان آلرژی غذایی با میکروبیوم روده؛ افزایش تحمل بادامزمینی پس از تغییر باکتریهای روده
از میان ۱۵ شرکتکننده، ۶ نفر (۴۰ درصد) به درمان پاسخ دادند. این افراد توانستند مقدار بیشتری پروتئین بادامزمینی را بدون واکنش شدید تحمل کنند.
سه نفری که بدون مصرف آنتیبیوتیک تحت درمان قرار گرفته بودند، توانستند تحمل خود را تا حدود سه برابر افزایش دهند و به مصرف ۳۰۰ میلیگرم پروتئین بادامزمینی برسند.
در گروهی که پیش از درمان آنتیبیوتیک دریافت کرده بودند، سه نفر حدود شش برابر افزایش تحمل نشان دادند و توانستند ۶۰۰ میلیگرم پروتئین بادامزمینی را تحمل کنند.
یکی از شرکتکنندگان حتی توانست تمام دوزهای آزمایششده، مجموعاً ۱۰۴۳ میلیگرم پروتئین بادامزمینی، را بدون مشکل مصرف کند.
با این حال، پژوهشگران تأکید میکنند افزایش تحمل به معنی درمان کامل آلرژی نیست. همچنین اثر این درمان در طول دوره چهارماهه مطالعه باقی ماند.
باکتریهای Bacteroides چگونه ممکن است آلرژی را کاهش دهند؟
برای بررسی دلیل موفقیت برخی افراد، پژوهشگران آزمایشهای بیشتری روی موشها انجام دادند. آنها باکتریهای روده افراد پاسخدهنده به درمان را به موشهایی منتقل کردند که بدون هیچ میکروبی رشد کرده بودند.
نتایج نشان داد موشهایی که این باکتریها را دریافت کرده بودند، کمتر دچار آلرژی غذایی شدند و در صورت ایجاد واکنش آلرژیک، مقاومت بیشتری در برابر شوک آلرژیک (آنافیلاکسی) داشتند.
بررسیهای بیشتر نشان داد دو گونه از باکتریهای خانواده Bacteroides احتمالاً در ایجاد این محافظت نقش دارند. این باکتریها با تحریک سلولهای تنظیمکننده سیستم ایمنی کمک میکنند بدن واکنش شدید کمتری نسبت به مواد حساسیتزا نشان دهد.
آیا درمان آلرژی غذایی با میکروبیوم روده به زودی در دسترس خواهد بود؟
با وجود نتایج امیدوارکننده، پژوهشگران هشدار میدهند این روش هنوز در مراحل ابتدایی قرار دارد. مطالعه فعلی تنها روی ۱۵ نفر انجام شده و گروه کنترل دارونما نیز نداشته است.
برای تأیید اثربخشی این روش، مطالعات بزرگتر و دقیقتر با تعداد شرکتکنندگان بیشتر مورد نیاز است.
با این حال، این یافتهها مسیر جدیدی را برای درمان آلرژیهای غذایی نشان میدهند. برخلاف روشهایی که تلاش میکنند بدن را با قرار دادن تدریجی در معرض ماده حساسیتزا مقاوم کنند، درمان مبتنی بر میکروبیوم روده ممکن است از طریق تنظیم سیستم ایمنی، واکنش بدن را تغییر دهد.
جمعبندی
پژوهشی جدید نشان میدهد درمان آلرژی غذایی با میکروبیوم روده میتواند در آینده به روشی نوین برای کاهش حساسیتهای غذایی تبدیل شود. در یک آزمایش اولیه، انتقال باکتریهای مفید روده باعث افزایش تحمل بادامزمینی در برخی بیماران شد. اگر مطالعات آینده این نتایج را تأیید کنند، میکروبیوم روده ممکن است به یکی از مسیرهای مهم درمان آلرژیهای غذایی تبدیل شود